الوقت- فرانسه در پی موجهای گرمایی متوالی که از اواخر ماه مه تا ۲۰ اوت این کشور را درنوردید، با نزدیک به ۸ هزار مورد مرگومیر اضافی مواجه شده است؛ تابستانی که سازمان هواشناسی فرانسه آن را گرمترین تابستان از زمان آغاز ثبت دادههای ملی در سال ۱۹۰۰ توصیف کرده است.
دادههای آژانس بهداشت عمومی فرانسه نشان میدهد شمار کل مرگومیرهای اضافی ثبتشده در جریان موجهای گرما به ۷۹۱۹ مورد رسیده است. مقامهای بهداشتی تأکید کردهاند که این آمار هنوز اولیه است و با تکمیل دادههای مربوط به پایان فصل گرما ممکن است تغییر کند.
آیا همه این مرگها مستقیماً ناشی از گرما بوده است؟
در تفسیر این آمار باید میان مرگومیر اضافی همزمان با موج گرما و مواردی که از نظر پزشکی گرما بهعنوان علت مستقیم مرگ تأیید شده است، تفاوت قائل شد.
آژانس بهداشت عمومی فرانسه، تعداد مرگومیرهای ثبتشده در دوره موج گرما را با میزان مرگومیر مورد انتظار در شرایط عادی مقایسه میکند و اختلاف میان این دو را «مرگومیر اضافی به هر علت» مینامد.
بنابراین، رقم ۷۹۱۹ مورد به معنای آن نیست که گرما در گواهی فوت همه این افراد بهعنوان علت مستقیم مرگ ثبت شده است؛ بلکه نشاندهنده افزایش قابل توجه مرگومیر همزمان با دورههای گرمای شدید است.
بزرگترین موج گرما؛ بیش از ۵۷۰۰ مرگ اضافی
موج گرمایی که از ۱۷ ژوئن تا ۲ ژوئیه ادامه داشت، بیشترین تأثیر را بر میزان مرگومیر بر جای گذاشت. آژانس بهداشت عمومی فرانسه در این دوره ۵۷۶۴ مورد مرگ اضافی ثبت کرد که در مقایسه با میزان مورد انتظار، حدود ۳۶ درصد افزایش را نشان میدهد.
این موج گرما ۹۲ شهرستان فرانسه را دربر گرفت؛ مناطقی که در مجموع حدود ۹۸.۵ درصد از جمعیت سرزمین اصلی فرانسه را شامل میشوند.
آژانس بهداشت عمومی این افزایش را بالاترین میزان مرگومیر ثبتشده در جریان یک موج گرما در فرانسه از زمان فاجعه گرمایی سال ۲۰۰۳ اعلام کرده است؛ هرچند شمار مرگومیرها همچنان پایینتر از سطح ثبتشده در آن سال بوده است.
سالمندان؛ آسیبپذیرترین گروه در برابر گرما
دادههای بهداشتی فرانسه نشان میدهد سالمندان از جمله گروههایی هستند که بیشترین آسیب را از افزایش دما متحمل شدهاند.
در جریان آخرین موج گرما که از ۲۷ ژوئیه تا ۲۰ اوت ادامه داشت، افراد ۷۵ سال به بالا، ۷۵۱ مورد از مجموع ۸۱۷ مرگومیر اضافی را به خود اختصاص دادند.
این گروه سنی همچنین حدود سهچهارم مرگومیرهای اضافی برآوردشده در موج گرمای ماه ژوئیه را شامل میشد.
چرا گرما برای سالمندان خطرناکتر است؟
خطرات ناشی از گرمای شدید با افزایش سن بیشتر میشود؛ زیرا توانایی بدن برای تنظیم دما کاهش مییابد و احتمال ابتلا به بیماریهای مزمن و مصرف داروهایی که میتوانند بر تعادل مایعات بدن تأثیر بگذارند، افزایش پیدا میکند.
دمای بالا میتواند موجب کمآبی بدن، استرس گرمایی و گرمازدگی شود و همزمان فشار بیشتری بر قلب، کلیهها و دستگاه تنفسی وارد کند.
گرمترین تابستان فرانسه از سال ۱۹۰۰
سازمان هواشناسی فرانسه، Météo-France، تأیید کرده است که تابستان امسال رسماً گرمترین تابستان از زمان آغاز ثبت رکوردهای ملی در سال ۱۹۰۰ بوده است.
میانگین دمای ۲۴ ساعته در ماههای ژوئن، ژوئیه و اوت حدود ۲۴ درجه سانتیگراد ثبت شد که ۳.۶ درجه بالاتر از میانگین مرجع است.
به این ترتیب، رکورد قبلی مربوط به سال ۲۰۰۳ نیز شکسته شد؛ در آن سال میانگین دما حدود ۲.۷ درجه بالاتر از میانگین مرجع بود.
۵۳ روز موج گرما؛ رکوردی بیسابقه
بر اساس اعلام سازمان هواشناسی فرانسه، این کشور در طول تابستان سه موج گرمای شدید را تجربه کرد که در مجموع ۵۳ روز را شامل میشد؛ رقمی که بیسابقه توصیف شده است.
برای مقایسه، فرانسه در تابستان سال ۲۰۲۲، در مجموع ۳۳ روز موج گرما را تجربه کرده بود.
موج گرمای مرداد؛ یکی از طولانیترین موجهای ثبتشده
موج گرمایی که از اواخر ژوئیه تا نیمه دوم اوت ادامه داشت، از نظر مدت زمان در شمار طولانیترین موجهای گرمایی ثبتشده در فرانسه قرار گرفت.
سازمان هواشناسی فرانسه اعلام کرد این موج از نظر مدت با موج گرمای ژوئیه ۱۹۸۳، که تاکنون طولانیترین موج گرمای ثبتشده در سطح ملی محسوب میشد، برابری میکند، اما شدت آن بیشتر بوده است.
این موج ۷۹ شهرستان را دربر گرفت که حدود ۸۹ درصد از جمعیت سرزمین اصلی فرانسه را شامل میشوند.
مقایسه با سال گذشته
بر اساس گزارش نهایی سلامت درباره فصل گرمای قبلی، فرانسه بین ژوئن و اواسط سپتامبر ۵۷۲۲ مورد مرگومیر ناشی از گرما ثبت کرده بود.
آمار اولیه امسال نشان میدهد که تنها تا ۲۰ اوت، شمار مرگومیرهای اضافی همزمان با موجهای گرما از ۷۹۰۰ مورد فراتر رفته است و دادههای مربوط به ادامه فصل همچنان در دست بررسی است.
خشکسالی؛ عامل تشدیدکننده بحران
گرمای شدید تنها پدیده رکوردشکن تابستان امسال در فرانسه نبود. این کشور همچنین با کسری بارش نزدیک به ۴۰ درصد نسبت به میانگین معمول مواجه شد.
بر اساس اعلام سازمان هواشناسی فرانسه، تابستان امسال از زمان آغاز سری اندازهگیریهای مدرن این شاخص، دومین تابستان خشک فرانسه بوده است.
ترکیب دمای بالا و کاهش بارندگی، به تشدید خشکی خاک و افزایش خطر آتشسوزی جنگلها منجر شده است؛ شرایطی که ابعاد بحران ناشی از گرمای بیسابقه در فرانسه را گستردهتر کرده است.
