چرا توافق سه جانبه عربستان، ترکیه و پاکستان در مکه امضا شد؟
با امضای توافق سه جانبه میان ترکیه، پاکستان و عربستان، اکنون یکی از نکات قابل توجه، انتخاب مکه به عنوان محل مذاکرات و نامگذاری احتمالی توافق به نام این شهر مقدس است. این انتخاب از منظر دیپلماتیک غیرمعمول به نظر میرسد؛ زیرا اغلب توافقهای مهم عربستان با دولتهای خارجی در ریاض یا جده امضا شدهاند؛ از توافقهای مربوط به جنگ یمن گرفته تا توافقهای منطقهای با امارات موسوم به «توافق ریاض» در سال 2019 و یا توافق امنیتی سال 2025 با پاکستان.
بنابراین به نظر میرسد انتخاب مکه صرفاً یک تصمیم تشریفاتی نیست، بلکه حامل پیامی نمادین است. ریاض تلاش دارد این ابتکار را نه صرفاً یک توافق امنیتی، بلکه همگرایی مهمترین قدرتهای سنی جهان معرفی کند. در چنین روایتی، تقابل با انصارالله و ایران از یک منازعه ژئوپلیتیکی به نزاعی منطقهای با رنگ و بوی گفتمانی - هویتی و حتی مذهبی تبدیل میشود؛ روایتی که سالهاست بخشی از ادبیات امنیتی عربستان را تشکیل میدهد، اما واقعیتهای میدانی منطقه همواره پیچیدهتر از چنین دوگانهسازیهایی بوده است.
ائتلاف سهجانبه تازه تشکیل شده میان ریاض، آنکارا و اسلامآباد، تازهترین ائتلاف نظامی اعلام شده از سوی سعودیهاست؛ ائتلافی که با توجه به آنکه در شهر مقدس مکه موجودیت آن اعلام شد، به ائتلاف مکه مشهور شد و با حضور محمدبنسلمان ولیعهد عربستان، رجب طیب اردوغان رئیسجمهور ترکیه و شهباز شریف نخستوزیر پاکستان به امضا رسید.
در بیانیه مشترک 3 کشور آمده این توافق با هدف تقویت بازدارندگی جمعی در برابر هر گونه اقدام تهاجمی طراحی شده است و تصریح میکند حمله مسلحانه به هر یک از 3 کشور، به منزله حمله به همه آنها تلقی خواهد شد.
