الوقت - فرمان جدید رهبر معظم انقلاب اسلامی، حضرت آیت الله سید مجتبی خامنهای در دیدار با فرماندهان ارشد نیروهای مسلح ایران با یک پیام محوری همراه بوده است و آن این که هرگونه تهدید یا حمله جدید آمریکا و رژیم صهیونیستی باید با پاسخی فوری، مؤثر و بدون محدودیت جغرافیایی روبهرو شود. رهبر معظم انقلاب همچنین بر بهروزرسانی بانک اهداف و گنجاندن همه داراییهای مادی و غیرمادی آمریکا و رژیم صهیونیستی در این فهرست تأکید کرد.
این فرمان رهبر معظم انقلاب اسلامی در رسانههای بینالمللی بهعنوان نشانهای از تغییر سطح بازدارندگی ایران و احتمال گسترش جغرافیایی هرگونه درگیری توصیف شده و بسیاری از کارشناسان آن را نشانه آمادگی ایران در مقابله با هرگونه تجاوز جدید عنوان کردهاند.
تحلیلگر گروه بینالمللی بحران: آمادگی همزمان دیپلماسی و پاسخ نظامی
حمیدرضا عزیزی؛ تحلیلگر مسائل ایران در گروه بینالمللی بحران (International Crisis Group) معتقد است تهران همزمان دو مسیر را دنبال میکند، یکی باز نگه داشتن کانالهای دیپلماتیک و همزمان تلاش برای تغییر محاسبات نظامی طرف مقابل. عزیزی در این ارتباط نوشته است: «در حال حاضر، دیپلماسی و آمادگی نظامی ایران بهصورت همزمان پیش میروند.»
به اعتقاد این کارشناس بینالمللی، موضع در حال شکلگیری ایران این است که توافق همچنان امکانپذیر است، اما اگر جنگ دیگری آغاز شود، این جنگ با قواعدی متفاوت و در میدان نبردی بسیار گستردهتر از گذشته دنبال خواهد شد.
عزیزی همچنین افزوده است که برداشت واشنگتن از این پیامها بهعنوان بازدارندگی معتبر یا تهدیدی برای تشدید تنش میتواند بر تحولات بعدی تأثیر جدی بگذارد.
مؤسسه آمریکایی مطالعات جنگ: تلاش برای بازدارندگی حداکثری
مؤسسه مطالعات جنگ آمریکا (ISW) در ارزیابی خود از فرمان جدید رهبر معظم انقلاب، تأکید کرده است که دستور گسترش بانک اهداف ایران احتمالاً بخشی از تلاش تهران برای بازداشتن آمریکا و رژیم صهیونیستی از آغاز حملات مجدد است.
تحلیل این مؤسسه بر یک نکته مهم متمرکز است و آن این که ایران با تهدید به گسترش دامنه پاسخ، میخواهد هزینه احتمالی حمله را برای آمریکا و شرکای منطقهای آن افزایش دهد.
این اندیشکده آمریکایی همچنین به تأکید فرماندهان نظامی بر افزایش آمادگی در سواحل خلیج فارس، تنگه هرمز و دریای عمان اشاره کرده و این موضوع را نشانه اهمیت این مناطق در محاسبات دفاعی و نظامی ایران دانسته است.
استاد دانشگاه تهران: مرحله بعدی جنگ، مرحله تعیینکننده است
محمد مرندی، استاد دانشگاه تهران و تحلیلگر مسائل بینالملل در گفتوگویی فرمان جدید رهبر معظم انقلاب را پیامی روشن به واشنگتن درباره ناممکن بودن یک عملیات کوتاهمدت و محدود علیه ایران دانسته است.
او در تفسیر این فرمان گفت اگر آمریکا تصور کند میتواند برای سه، هفت یا ۱۰ روز عملیاتی علیه ایران انجام دهد و سپس از میدان خارج شود، چنین تصوری اشتباه است.
مرندی مرحله بعدی درگیری را مرحلهای تعیینکننده توصیف کرد و افزود که ایران در این مرحله به دنبال شکستن محاصره و تحمیل خواستههای خود خواهد بود. او همچنین هشدار داد هرگونه جنگ تازه میتواند پیامدهای بسیار گستردهای برای رژیمهای منطقه خلیج فارس و اقتصاد جهانی داشته باشد.
محمدرضا فارسیان: عبور از جغرافیای سنتی بازدارندگی
محمدرضا فارسیان به عنوان یک حقوقدان و استاد دانشگاه با انتشار یادداشتی، فرمان جدید را فراتر از یک دستور عملیاتی نظامی ارزیابی کرده و آن را نشانه تغییر در تعریف قلمرو امنیت ملی دانسته است.
او نوشته است که در جهان امروز، تهدیدها دیگر به مرزهای جغرافیایی محدود نیستند و زیرساختهای اطلاعاتی، زنجیرههای پشتیبانی نظامی، پایگاههای عملیاتی و شبکههای فرماندهی نیز بخشی از جغرافیای تهدید محسوب میشوند.
از نگاه این استاد دانشگاه، پاسخ بدون محدودیت جغرافیایی به معنای انتقال تمرکز از محل وقوع حمله به منشأ و شبکه پشتیبانی آن است. او سه مؤلفه اصلی فرمان را فوریت پاسخ، اثرگذاری پاسخ و محدود نبودن گزینههای بازدارنده به یک جغرافیای مشخص معرفی کرده است.
روزنامه نشنال: قواعد جنگ آینده تغییر میکند
روزنامه انگلیسیزبان «نشنال» نیز با انتشار ارزیابی کارشناسان، بر این نکته تأکید کرده که ایران در کنار ادامه تلاشهای دیپلماتیک، در حال ارسال پیام درباره متفاوت بودن جنگ احتمالی آینده است.
این تحلیل نشان میدهد فرمان جدید را نمیتوان صرفاً یک هشدار لفظی دانست؛ زیرا همزمان با مذاکرات غیرمستقیم تهران و واشنگتن و تلاش قطر برای جلوگیری از بازگشت درگیریها صادر شده است.
آکسیوس: پیام تهران در میانه نگرانی از حمله پس از انتخابات آمریکا
«باراک راوید»، خبرنگار آکسیوس، فرمان جدید رهبر انقلاب را در چارچوب احتمال حمله مجدد آمریکا و رژیم صهیونیستی تحلیل کرده است. به نوشته او، این دستور در شرایطی صادر شد که ترامپ در حال بررسی گزینههای نظامی علیه ایران پس از انتخابات میاندورهای آمریکا است.
آکسیوس همچنین به دو نکته مهم اشاره میکند. نخست آن که، دستور برای گسترش بانک اهداف و قرار گرفتن همه داراییهای مادی و غیرمادی آمریکا و رژیم صهیونیستی در دسترس نیروهای مسلح ایران است و دوم آن که گزارش فرماندهان بر افزایش چندبرابری تولید انواع مهمات و تسلیحات شناسایی، پشتیبانی و رزمی تاکید دارد.
استاد مطالعات امنیتی کینگز کالج لندن: توافق هستهای هم تضمینکننده پایان تهدید نیست
کریگ در گفتوگو با الجزیره به یک نگرانی مهم در محاسبات تهران اشاره کرده است و آن این که تهدیدهای بنیامین نتانیاهو علیه ایران ممکن است این برداشت را در تهران تقویت کند که حتی دستیابی به توافق هستهای با واشنگتن نیز لزوماً خطر حمله مجدد رژیم صهیونیستی را از بین نمیبرد.
او معتقد است همین مسئله محاسبات ایران را پیچیدهتر میکند؛ زیرا تهران باید احتمال حمله رژیم صهیونیستی را حتی در صورت توافق با آمریکا در نظر بگیرد.
فایننشال تایمز: هشدار درباره گسترش دامنه اهداف
روزنامه فایننشال تایمز در گزارش خود بر بخش دیگری از فرمان رهبر معظم انقلاب تمرکز کرده است و نوشته است که این فرمان بر گسترش فهرست اهداف ایران به داراییهای مادی و غیرمادی آمریکا و رژیم صهیونیستی تاکید دارد.
این روزنامه همچنین به پیام فرمانده کل نیروهای مسلح ایران درباره تعیین زمان و شرایط پایان جنگ از سوی تهران اشاره کرده است. ارزیابی گزارش این است که ایران میخواهد نشان دهد در صورت آغاز درگیری، طرف مقابل بهتنهایی درباره زمان و دامنه پایان آن تصمیم نخواهد گرفت.
بلومبرگ: افزایش آمادگی برای رویارویی دوباره
پاتریک سایکس و اریک مارتین، خبرنگاران بلومبرگ، در گزارش خود نوشتهاند که فرمان جدید رهبر ایران نشاندهنده سطح بالای آمادهباش ایران در برابر احتمال ازسرگیری حملات آمریکا و رژیم صهیونیستی است.
این این گزارش گفته شده که از یک سو، فرماندهان نظامی ایران برای رویارویی احتمالی آماده میشود و از سوی دیگر، منابع از پیشرفت تماسهای دیپلماتیک و مثبت بودن تلاش واشنگتن برای باز کردن مسیر گفتوگو سخن میگویند.
الجزیره: تهران در حال تغییر قواعد درگیری احتمالی است
الجزیره در تحلیل خود از فرمان جدید رهبر انقلاب، به این اشاره کرده است که تهران دیگر صرفاً درباره پاسخ به حمله احتمالی صحبت نمیکند؛ بلکه در حال محاسبه شرایطی است که ممکن است در آن حتی توافق با آمریکا نیز مانع تهدیدهای رژیم صهیونیستی نشود.
این شبکه همچنین به اظهارات سردار محسن رضایی درباره احتمال استفاده از تسلیحات جدید در جنگ آینده اشاره کرده است. سردار رضایی در گفتوگو با الجزیره گفته است ایران برای پاسخ به حملات احتمالی از «تسلیحات جدید» استفاده خواهد کرد.
