امارات متحده عربی در حال تبدیل شدن به یکی از بازیگران مهم اقتصادی در سوریه پس از جنگ است؛ روندی که با امضای توافق ۷ میلیارد دلاری برای اجرای یک پروژه بزرگ عمرانی در دمشق، ابعاد تازهای پیدا کرده و از افزایش نفوذ اقتصادی ابوظبی در سوریه حکایت دارد.
به گزارش الوقت به نقل از «المانیتور»، شرکت اماراتی «ارادا» توافقی با صندوق ثروت حاکمیتی سوریه برای اجرای پروژهای به ارزش ۷ میلیارد دلار در دمشق امضا کرده است؛ توافقی که نخستین سرمایهگذاری این شرکت در سوریه محسوب میشود و در شرایطی صورت میگیرد که دولت جدید دمشق برای بازسازی کشور به شدت به سرمایه خارجی نیاز دارد.
این پروژه که «دمشق جدید» نام دارد، در زمینی به وسعت حدود ۴ میلیون مترمربع احداث خواهد شد و شامل ۱۱ هزار واحد مسکونی، بیش از ۵۰۰ اتاق هتل، بیمارستانهایی با ظرفیت مجموعاً ۳۰۰ تخت، مراکز آموزشی برای حدود ۵ هزار دانشآموز و دانشجو، مراکز دولتی، فضاهای اداری و تجاری و مجموعههای تفریحی خواهد بود.
ورود امارات به چنین پروژهای را نمیتوان صرفاً یک سرمایهگذاری ساختمانی دانست. حجم این قرارداد و ماهیت پروژه نشان میدهد ابوظبی در حال تلاش برای حضور بلندمدت در ساختار اقتصادی سوریه و به دست آوردن سهمی از بازار بازسازی این کشور است.
دولت جدید سوریه در شرایطی به دنبال جذب سرمایه خارجی است که اقتصاد این کشور پس از سالها جنگ و تحریم به شدت آسیب دیده و منابع داخلی برای بازسازی محدود است. در چنین شرایطی، کشورهای عربی حوزه خلیج فارس بهویژه امارات، عربستان و قطر تلاش میکنند با ورود به پروژههای زیرساختی، انرژی، املاک و گردشگری، جایگاه خود را در سوریه تثبیت کنند.
امارات پیش از این نیز در حال گسترش روابط اقتصادی با دمشق بوده است. در ماه مه، دو طرف مجموعهای از توافقهای اولیه برای سرمایهگذاری در حوزههای گردشگری، ساختوساز، زیرساخت، کشاورزی، هوانوردی و لجستیک به دست آوردند. در همان مقطع، محمد العبار، بنیانگذار شرکت بزرگ اماراتی «اعمار»، از بررسی پروژههایی به ارزش بالقوه ۱۲ میلیارد دلار در دمشق و پروژههایی تا سقف ۷ میلیارد دلار در مناطق ساحلی سوریه خبر داده بود.
از سوی دیگر، شرکت اماراتی «دانا گاز» نیز پیشتر برای ارزیابی و توسعه مجدد چند میدان گازی سوریه با دمشق تفاهمنامه امضا کرده بود. این موضوع نشان میدهد حضور امارات تنها به بخش املاک محدود نیست و حوزه انرژی سوریه را نیز دربر میگیرد.
اهمیت پروژه ۷ میلیارد دلاری امارات از آن جهت بیشتر است که اجرای آن میتواند بخشی از چهره اقتصادی و شهری دمشق آینده را شکل دهد. پروژه «دمشق جدید» بر اساس مدل موسوم به «شهر ۱۵ دقیقهای» طراحی شده است؛ مدلی که در آن ساکنان میتوانند خدمات روزمره و نیازهای اصلی خود را در فاصله کوتاهی از محل سکونتشان دریافت کنند.
در نتیجه، امارات با این سرمایهگذاری نهتنها در حال ورود به بازار املاک سوریه است، بلکه میتواند در شکلدهی به الگوی توسعه شهری پایتخت این کشور نیز نقش پیدا کند.
این روند در حالی رخ میدهد که دولت جدید سوریه صندوق ثروت حاکمیتی را برای جذب سرمایه و مدیریت پروژههای بازسازی ایجاد کرده است؛ نهادی که منتقدان درباره میزان شفافیت آن پرسشهایی مطرح کردهاند.
ورود گسترده سرمایههای خلیج فارس به سوریه بخشی از رقابت جدید کشورهای عربی برای تثبیت نفوذ خود در دمشق است. عربستان، قطر و امارات هر یک در حال مذاکره یا اجرای پروژههایی در حوزههای مختلف اقتصادی هستند و بازسازی سوریه به عرصهای برای رقابت اقتصادی و در عین حال ژئوپلیتیکی میان این کشورها تبدیل شده است.
در این میان، امارات با توجه به سابقه فعالیت شرکتهای بزرگ خود در حوزههای املاک، انرژی، حملونقل و گردشگری، تلاش دارد از فرصت بازسازی سوریه برای ایجاد جای پای اقتصادی بلندمدت استفاده کند.
به این ترتیب، قرارداد ۷ میلیارد دلاری «ارادا» را میتوان نشانهای از مرحله تازه روابط ابوظبی و دمشق دانست؛ مرحلهای که در آن نفوذ امارات در سوریه بیش از گذشته از مسیر سرمایه، پروژههای عمرانی و بازسازی اقتصادی دنبال میشود.
