الوقت- سه سال پس از جنگ خونین غزه و جنایت بزرگی که رژیم صهیونیستی با حمایت غربیها علیه مردم این باریکه مرتکب شد، نشانههای شکست خواب پریشانی که برای جنبش مقاومت اسلامی در غزه دیده بودند روز به روز بیشتر نمایان میشود. آخرین نشانه از واقعیت را میتوان در استقبال گروههای مختلف فلسطینی برای طراحی روند آینده تحولات فلسطین در دیدار با رهبر جنبش حماس در قاهره مشاهده کرد.
در همنی ارتباط، خلیل الحیه، رئیس دفتر سیاسی حماس روز دوشنبه (26 مرداد) در قاهره، پایتخت مصر با رهبران و نمایندگان گروهها و جریانهای فلسطینی دیدار کرد. بر اساس بیانیه دفتر رئیس حماس، رهبران گروههای فلسطینی در جریان آخرین تحولات سیاسی و میدانی و همچنین نتایج دیدارها با مقامات مصری، میانجیگران و طرفهای ضامن توافق آتشبس در شهر العلمین قرار گرفتند. الحیه در این نشست گزارشی مفصل از روند مذاکرات، مواضع طرفهای مختلف و واکنشها پس از اعلام موافقت با نقشه راه اجرای مرحله دوم توافق آتشبس ارائه کرد.
شرکتکنندگان در این نشست، رژیم صهیونیستی را مسئول ایجاد مانع در مسیر اجرای توافق دانستند و تأکید کردند که این رژیم با رد نقشه راه، نادیده گرفتن تفاهمات حاصلشده در مرحله نخست و ادامه تخلفات و نقضهای روزانه، روند اجرای توافق را مختل کرده است.
در این نشست همچنین موضوع گسترش شهرکسازی، سیاستهای یهودیسازی و حملات شهرکنشینان به فلسطینیان در کرانه باختری، وضعیت دشوار مردم در غزه، راههای متوقف کردن تجاوزات فزاینده و چگونگی جلوگیری از تبدیل شدن مردم فلسطین به قربانی رقابتهای انتخاباتی در رژیم صهیونیستی مورد بحث و بررسی قرار گرفت.
شرکتکنندگان بر ضرورت بسیج تمامی تلاشها برای امدادرسانی به مردم فلسطین، تقویت توان مقاومت و تابآوری آنان، فراهم کردن شرایط زندگی شایسته و تسریع روند بهبود و بازسازی تأکید کردند تا اهداف مردم فلسطین در سرزمین خود به طور کامل محقق شود.
آنها همچنین بر ضرورت برداشتن گامهای جدی برای ساماندهی وضعیت داخلی فلسطین بر پایه مشارکت ملی و دموکراتیک، تدوین یک راهبرد ملی جامع برای مقابله با چالشهای کنونی و ایجاد سازوکارهایی برای تحقق اهداف و آرمانهای مشروع مردم فلسطین، از جمله تضمین حق تعیین سرنوشت و تشکیل یک کشور مستقل فلسطینی به پایتختی قدس تأکید کردند.
حماس همچنان زنده و پایدار
دیدار گروههای فلسطینی با رهبر حماس، در شرایطی که رژیم صهیونیستی تلاش میکند به هر شکل ممکن این جنبش را نابود و بزرگترین گروه مقاومت فلسطین را از سر راه خود بردارد، پیام روشنی برای سران این رژیم دارد که رویای نابودی حماس و مقاومت در فضای سیاسی فلسطین شکست خورده است و با وجود سه سال فشار سیاسی، حملات گسترده نظامی و محاصره شدید غزه، اما فلسطینیها حاضر نیستند به خواسته رژیم صهیونیستی برای کنار گذاشتن حماس از اداره امور غزه تن دهند.
این دیدارها نشان میدهد که گروههای فلسطینی و تقریبا تمام مردم فلسطین، حماس را جریانی ریشهدار و ماندگار در عرصه مقاومت میدانند.
اگرچه این جنبش با از دست دادن شماری از رهبران خود در ظاهر تضعیف شده اما از یک جنگ بزرگ و نابرابر سربلند بیرون آمده و بار دیگر به یکی از بازیگران مهم تحولات فلسطین تبدیل شده است، جریانی که میتواند در تعیین آینده فلسطینیان از احقاق حقوق آنها تا آزادی قدس و تشکیل کشور فلسطین نقش به سزایی داشته باشد.
هرچند حماس اخیراً دولت خود را منحل کرده و آمادگی خود را برای واگذاری سلاح به یک دولت تکنوکرات متشکل از گروههای فلسطینی اعلام کرده اما بیشتر جریانهای سیاسی فلسطین همچنان حماس را یکی از بازیگران مؤثر در اداره سیاسی و امنیتی غزه میدانند و بر نقش این جنبش در آینده این منطقه تأکید دارند.
تجربه ۲۰ سال گذشته و حمایت مردم غزه از حماس نیز نشان داده که کنار گذاشتن جنبش مقاومت اسلامی از معادلات فلسطین امکانپذیر نیست، حتی اگر آمریکا و رژیم صهیونیستی با فشارهای سیاسی و نظامی کمر به نابودی آن بسته باشند.
تثبیت جایگاه مقاومت در نظم جدید منطقه
استقبال جریانهای سیاسی فلسطینی از دیدار با رهبر حماس، صرفاً به تحولات فلسطین محدود نمیشود بلکه ریشه در چشماندازی دارد که پیروزی ایران در جنگ با جبهه آمریکایی ـ صهیونیستی ایجاد کرده است.
این جنگ نشان داد که حتی ورود مستقیم آمریکا و استفاده از گزینه جنگ تمامعیار نیز نتوانسته چهره مقاومتی منطقه را تغییر دهد و نظم جدید در حال تثبیت شدن و رقم زدن آینده منطقه است.
درحالی که نتانیاهو رؤیای تشکیل «اسرائیل بزرگ» و تغییر کامل چهره امنیتی و ژئوپلتیک منطقه را با اشغال بخشهای بیشتری از سرزمینهای اسلامی و بیرون راندن فلسطینیان از غزه و کرانه باختری در سر میپروراند، جنگ رمضان و به هزیمت راندن تجاوزگری آمریکا با پشتیبانی رژیم صهیونیستی و حتی ناتو، ناظران و تحلیلگران جهانی سرنوشت این جنگ را در تعیین آینده نظم منطقهای به نفع مقاومت بسیار تأثیرگذار میبینند.
نقش تعیینکننده حماس در آینده غزه
رهبران حماس بارها تاکید کردهاند که آزادسازی سرزمینهای اشغالی و بازگرداندن آن به فلسطینیان از مسیر مبارزه مسلحانه میگذرد و صهیونیستها نیز به این واقعیت پی بردهاند و به همین دلیل تلاش میکنند به هر شکل ممکن سلاح مقاومت را از آن بگیرند. زیرا در صورت نبود سلاح مقاومت، سران تلآویو بدون مانع جدی میتوانند برنامههای توسعهطلبی ارضی خود را پیش ببرند، روندی که نشانههای آن هماکنون بهتدریج در کرانه باختری دیده میشود.
با وجود حملات گسترده و ویرانیهای عظیمی که ارتش اشغالگر در نوار غزه با هدف نابودی حماس به بار آورده، این جنبش در آستانه سومین سالگرد جنگ همچنان پابرجاست. دیدار مستقیم نمایندگان آمریکا با رهبران حماس در میز مذاکرات نیز اعترافی است به این واقعیت که این جنبش همچنان قدرت اصلی در غزه است و فشارهای سیاسی و نظامی نتوانسته آن را از معادلات و مدیریت این منطقه کنار بزند.
با توجه به نگاه مثبت بسیاری از جریانهای سیاسی فلسطین به حماس، این جنبش باید در هرگونه تصمیمگیری درباره آینده سیاسی و امنیتی غزه حضور داشته باشد. حماس تجربه زیادی در اداره غزه و مبارزه با رژیم صهیونیستی دارد و بدون همکاری این جنبش، هر دولت جایگزین با مشکلات جدی روبهرو خواهد شد.
همانطور که پس از ۳۸ سال اشغال، این حماس بود که ارتش صهیونیستی را از غزه بیرون راند و مردم فلسطین نیز با رأی دادن به این جنبش، اجازه ندادند جریان سازش و تسلیم با ردای فلسطینی به عنوان گماشته صهیونیستها در این منطقه حکومت کند، اصرار صهیونیستها بر تداوم اشغالگری و کوچاندن اجباری مردم و ادامه دادن به سیاست آوارگی و محاصره، به تقویت مجدد و بیش از پیش جریانهای مقاومتی علیه اشغالگری در این باریکه خواهد انجامید.
از اینرو، اگر آمریکا و رژیم صهیونیستی بخواهند با فشارهای بینالمللی دولتی خارج از چارچوب جریانهای فلسطینی را بر غزه تحمیل کنند، چنین دولتی از پشتوانه مردمی و سیاسی لازم برخوردار نخواهد بود و دوام چندانی نخواهد داشت.
با توجه به جایگاه حماس در عرصه سیاسی و امنیتی غزه، حذف این جنبش از معادلات آینده میتواند مانعی برای ثبات این منطقه باشد. بنابراین، هر برنامهای برای آینده این منطقه زمانی شانس موفقیت دارد که بر اساس واقعیتهای موجود و با مشارکت جریانهای اصلی و ریشهدار فلسطینی طراحی شود.
