الوقت - کشور یمن که قریب به 5 ماه است آماج حملات و تجاوز سعودی ها قرار گرفته با وضعیت بد انسانی مواجه شده و در شرایط بحرانی و اسفناکی قرار دارد.
کمیته بینالمللی صلیب سرخ و یک بازرس سازمان ملل از شرایط طاقتفرسای بحران فزاینده انسانی در پی ماهها جنگ داخلی در یمن خبر دادند.
"پیتر مورر"، رئیس کمیته بینالمللی صلیب سرخ سهشنبه در پایان بازدید سه روزه خود از یمن خواستار دسترسی آزادانه برای انتقال مایحتاج حیاتی نظیر غذا، آب و دارو به یمن شد و از طرفین درگیر خواست که بر سر یک راه حل سیاسی مذاکره کنند.
سازمان جهانی بهداشت نیز با استناد به آمار مراکز بهداشتی یمن روز سهشنبه اعلام کرد از 26 مارس تاکنون حدود چهار هزار و 345 نفر کشته و 22 هزار و 110 تن مجروح شدهاند.
در خصوص اوضاع یمن، یک عضو ارشد انصارالله از موافقت اولیه انصارالله با طرح عمان برای پایان جنگ در یمن خبر داد.
«حسن زید» عضو ارشد جنبش انصارالله یمن گفت که در تماسهای بین انصارالله و حزب کنگره ملی یمن از یک طرف و اسماعیل ولد الشیخ فرستاده ویژه سازمان ملل از طرف دیگر، برای پیاده کردن طرح عمان با هدف پایان دادن به جنگ در یمن توافق شده است. وی افزود: در صورت موافقت دولت مستعفی یمن با این طرح، اسماعیل ولد الشیخ شورای امنیت را در جریان جزئیات آن قرار خواهد داد.
- آتشی که جنگ ایران بر بازار دستمزدها و کسب و کار اروپا زد!
- سایه وحشت «اورشنیک» بر سر ناتو؛ پیامی فراتر از بازدارندگی
- ولی نصر: جمهوری اسلامی امنیت را بر پایه تجربه تنهایی تعریف کرده است
- ایران در «هنر معامله» ترامپ را زمین گیر کرد
- سفر رئیس شاباک به امارات برای بررسی جنگ ایران و غزه
- پکن: آماده ایفای نقش سازنده در حلوفصل مساله هستهای ایران هستیم
- جلسه خطرناک نتانیاهو با وزیر جنگ خود درباره ایران و لبنان
- پیام موشکی ترکیه در زمانه حساس
- باید شمشیر تنگه هرمز بالا سر ترامپ باقی بماند!
- حزبالله: دوره دیکتههای خارجی گذشته است
انتخاب سردبیر
سایه وحشت «اورشنیک» بر سر ناتو؛ پیامی فراتر از بازدارندگی موشک «اورشنیک» روسیه تنها یک سلاح جدید نیست بلکه نماد یک جهش پارادایمی در منطق بازدارندگی است که در آن عصر «پاسخ متناسب» ...
اوراسیا درمیانه جنگ ایران؛ اقتصاد، امنیت و رقابت کریدورها یکی از مناطقی که به صورت مستقیم و غیرمستقیم از جنگ ایران و بسته شدن تنگه هرمز تأثیر قابل توجهی پذیرفته، کشورهای آسیای مرکزی هستند ....
دوئل «خط لوله» برابر «تنگه» | تقلای عربستان برای دور زدن هرمز عربستان سالهاست که در تلاش است خود را به یک قدرت منطقهای مسلط تبدیل کند، اما در شرایطی که بیشترین میزان صادرات نفتی این کشور ...
تحلیل موازنه قدرت در کابینه جدید عراق در میان بیم و امیدهای فراوان در جامعه عراق، و در پنجشنبه پرتنش پارلمان نمایندگان مردم به 14 وزیر پیشنهادی علی فالح الزیدی رأی اعتماد دادند ...
از «النخیب» تا کربلا؛ ماجرای پایگاه اسرائیلی در عمق بیابانهای عراق گزارش تازه روزنامه «والاستریت ژورنال» درباره ایجاد یک پایگاه نظامی محرمانه از سوی رژیم صهیونیستی در صحرای عراق ...
خبر
ولی نصر: جمهوری اسلامی امنیت را بر پایه تجربه تنهایی تعریف کرده است
ولی نصر در نشست رونمایی کتاب «بر لبه تنهایی» با تشریح ریشههای تاریخی راهبرد امنیت.....ایران در «هنر معامله» ترامپ را زمین گیر کرد ترامپ در کتاب خود با عنوان «هنر معامله» نوشته «بدترین کاری که میتوانید در یک معامله انجام دهید.....
سفر رئیس شاباک به امارات برای بررسی جنگ ایران و غزه «دیوید زینی» رئیس سرویس جاسوسی شاباک در سفر به امارات.....
پکن: آماده ایفای نقش سازنده در حلوفصل مساله هستهای ایران هستیم سخنگوی وزارت امور خارجه چین گفت این کشور آماده ایفای ....
جلسه خطرناک نتانیاهو با وزیر جنگ خود درباره ایران و لبنان منابع صهیونیستی از جلسه امنیتی نتانیاهو با کاتز درباره ....
حزبالله: دوره دیکتههای خارجی گذشته است حزب الله لبنان با صدور بیانیهای بر حق مردم این کشور در دفاع از خود و سرزمینشان مقابل اشغالگران صهیونیست تاکید کرد..
رهبر انقلاب:برائت از آمریکا و صهیونیسم فراتر از موسم حج است آیتالله سیدمجتبی خامنهای رهبر انقلاب اسلامی با صدور پیامی به مناسبت برگزاری مراسم حج، تاکید کردند:امسال مسئلهی برائت ...
کشورهای منطقه به دنبال ائتلاف با ایران یک روزنامه عبری زبان به کاهش اعتماد کشورهای منطقه به آمریکا و تمایل آنها به سمت ایران اشاره کرد، روندی که میتواند پروژه ترامپ ...
نتانیاهو به بیمارستان منتقل شد گزارشهای رسانهای از انتقال نخست وزیر رژیم صهیونیستی به بیمارستان حکایت دارد.
پهپاد متخاصم با «آرش کمانگیر» شکار شد نیروهای ایرانی با رونمایی از «آرش کمانگیر» با سامانههای جدید، یک پهپاد متخاصم را بر فراز آبهای خلیج فارس با موفقیت سرنگون کردند.
روسیه:خارجیها سریعتر کییف را ترک کنند وزارت خارجه روسیه در بیانیه ای اعلام کرد که مراکز تصمیم گیری و مقرهای فرماندهی در اوکراین هدف حملات نیروهای مسلح روسیه قرار خواهند گرفت ...
فعال آمریکایی:زندانهای اسرائیل شبیه اردوگاههای نازی است فعال آمریکایی-فلسطینی که اخیرا پس از مشارکت در کاروان کمکرسانی به غزه و بازداشت توسط رژیم صهیونستی آزاد شده است...
ترامپ:توافق من با ایران برعکس برجام خواهد بود رئیسجمهور آمریکا بار دیگر در سخنانی مدعی شد که توافق با ایران برخلاف توافقات پیشین، پول زیادی را در اختیار ایرانیها نخواهد ...
روز جهنمی صهیونیستها در جبهه شمالی حزبالله طی ۲۸ عملیات خود از بامداد امروز از هدف گرفتن محل تجمع نظامیان صهیونیست و مراکز تازهتاسیس فرماندهی در مناطق جنوبی ...
هشدار سیاستمدار عراقی درباره تاکتیک جدید آمریکا «محمد الفهداوی» از رهبران ائتلاف «عزم» عراق، نسبت به تاکتیک جدید واشنگتن برای بازآرایی و استقرار مجدد نیروهای....
اولیانوف: برچیدن برنامه هستهای ایران خلاف انپیتی است نماینده دائم روسیه در نهادهای بینالمللی مستقر در وین در واکنشی کنایهآمیز به مواضع ترامپ....
پترائوس: آمریکا مقابل ایران در موقعیت بنبست راهبردی قرار دارد فرمانده پیشین ستاد مرکزی ارتش تروریستی آمریکا (سنتکام) و رئیس پیش...
هلاکت دومین خلبان صهیونیست در شمال فلسطین اشغالی سرهنگ دوم «ایتای تالمی» دومین خلبان صهی.....
شیخ نعیم قاسم: سلاح در دست ما میماند؛ ایران از جنگ سربلند خارج میشود دبیر کل حزب الله لبنان در سخنانی به مناسبت عید مقاومت و آزادی ضمن تاکید مجدد بر مخالفت.....
حمله گسترده روسیه به اوکراین با 750 موشک و پهپاد نیروهای مسلح روسیه یکی از شدیدترین حملات خود به اوکراین را طی دو سال گذشته انجام دادند که در آن ...
بیشترین بازدید
پیام موشکی ترکیه در زمانه حساس
رهبر انقلاب:برائت از آمریکا و صهیونیسم فراتر از موسم حج است
سفر رئیس شاباک به امارات برای بررسی جنگ ایران و غزه
حزبالله: دوره دیکتههای خارجی گذشته است
باید شمشیر تنگه هرمز بالا سر ترامپ باقی بماند!
ناگفتههای فراوان مدرسه میناب؛ روایتهای بیپایان از آن روز سیاه
کشورهای منطقه به دنبال ائتلاف با ایران
ولی نصر: جمهوری اسلامی امنیت را بر پایه تجربه تنهایی تعریف کرده است
توافق با تهران، ناامیدی در کاخ سفید، ترس در تل آویو
جلسه خطرناک نتانیاهو با وزیر جنگ خود درباره ایران و لبنان
پکن: آماده ایفای نقش سازنده در حلوفصل مساله هستهای ایران هستیم
آتشی که جنگ ایران بر بازار دستمزدها و کسب و کار اروپا زد!
سایه وحشت «اورشنیک» بر سر ناتو؛ پیامی فراتر از بازدارندگی
جهان یکصدا حامی کاروانهای صمود
چرا در پاکستان حرف اول و آخر را ارتش و فرماندههان نظامی میزنند؟
بازگشت به ریشهها | چرا حزبالله به استراتژی «جنگ چریکی» روی آورده است؟
راستیآزمایی یک ادعا؛ آیا پکن و مسکو ایران را تنها گذاشتند؟
افشای مفاد توافق هستهای آمریکا و عربستان
دوئل «خط لوله» برابر «تنگه» | تقلای عربستان برای دور زدن هرمز
باید شمشیر تنگه هرمز بالا سر ترامپ باقی بماند!
لغو دوزادهمین هشدار ترامپ در آخرین ساعت | چرا رئیس جمهور آمریکا منصرف شد؟
روز جهنمی صهیونیستها در جبهه شمالی
ارزیابی تلویزیون آمریکایی: تهران بسیار سریعتر از پیشبینی نهادهای اطلاعاتی غربی عمل کرده
20 عملیات حزبالله علیه اراضی اشغالی در یک روز
هلاکت دومین خلبان صهیونیست در شمال فلسطین اشغالی
سفر رئیس شاباک به امارات برای بررسی جنگ ایران و غزه
حمله گسترده روسیه به اوکراین با 750 موشک و پهپاد
دعوای تلفنی ترامپ و نتانیاهو افشا شد!
کشورهای منطقه به دنبال ائتلاف با ایران
از سفر هیئت قطری تا ورود فرمانده ارتش پاکستان به تهران؛ مذاکرات درباره چگونه توافقی؟
پسلرزههای جنگ ایران؛ ظهور ترکهای عمیق در پایههای شورای همکاری
تنگه هرمز با اقدام نظامی باز نخواهد شد | کشورهای جهان ناگزیر به تعامل با ایران خواهند بود
در آستانه پایان مهلت دو ماهه قانون اختیارات جنگی؛ راههای فرار ترامپ کدامند؟
از «مدیریت نظم» تا «بازی دزد دریایی»: تغییر نقش آمریکا در معادلات جهانی انرژی
شکست رویای هفت اقلیم؛ امارات روی گسل فروپاشی
انفجار در فجیره | چرا تنش ایران و امارات شدت گرفته است؟
بازتعریف جایگاه بینالمللی ایران| تأثیرات جنگ بر افزایش قدرت نرم جمهوری اسلامی
از سفر هیئت قطری تا ورود فرمانده ارتش پاکستان به تهران؛ مذاکرات درباره چگونه توافقی؟
25میلیارد دلار یا 1تریلیون دلار؛ جنگ با ایران برای آمریکاییها چقدر آب خورد؟
عراقچی در مسکو | پیام حضور وزیرخارجه ایران در کاخ پوتین چیست؟
حزبالله آماده پایان آتشبس صوری؛ چرا نتانیاهو جنگ میخواهد؟
بیشترین افزایش بودجه نظامی اروپا از زمان جنگ سرد
دوئل «خط لوله» برابر «تنگه» | تقلای عربستان برای دور زدن هرمز
پوتین: دنیا ایران را تحسین کرد
از «النخیب» تا کربلا؛ ماجرای پایگاه اسرائیلی در عمق بیابانهای عراق
پرونده ها
دکترین امنیت ملی آمریکا در دوران ترامپ
undefined
بازسازی غزه؛ چالشها، مخاطرات و سناریوها
undefined
طالبان و پاکستان؛ از همپیمانی تا دشمنی
undefined
کاروانهای دریایی کمک به غزه
undefined
جنگ 12 روزه
undefined
گاهشمار جنگ غزه
undefined
توافق صلح ایران و عربستان
undefined
طوفان الاقصی
تندروهای صهیونیست باد کاشتند پس طوفان درو میکنند!
فراز و فرود مناسبات ترکیه و عربستان
undefined
معامله قرن
undefined
اختلافات ترکیه و آمریکا
undefined
New node
تحولات ترکیه
undefined
آزادسازی موصل
آزادسازی موصل یا نبرد بازپس گیری موصل از اشغال گروه تروریستی داعش، عملیات نظامی منظم و کلاسیکی است که از روز دوشنبه ۱۷ اکتبر ۲۰۱۶ به فرمان حیدر العبادی نخست وزیر عراق برای پس گرفتن موصل از سیطره داعش آغاز شد. موصل مرکز استان نینوا و دومین شهر بزرگ عراق در تابستان ۲۰۱۴ به اشغال گروه داعش درآمد و از آن زمان ابوبکر بغدادی، خلافت خودخوانده خود را در این هشر استقرار نمود. عملیات آزادسازی موصل از نوع جنگهای شهری منظم به شمار میرود.
آزادسازی حلب
پس از آن که دیدبان حقوق بشر سوریه مستقر در لندن؛ اوایل هفته جاری اعلام کرد که 60 درصد از مناطق شرقی حلب توسط ارتش سوریه از اشغال گروههای تروریستی آزاد شده است، حال منابع خبری امروز اعلام کردهاند؛ با پیشروی سریع و برق آسای ارتش سوریه طی چند روز گذشته، مناطق تحت کنترل دولت سوریه در شرق حلب، به میزان 80 درصد رسیده است.
New node
New node
سازمان القاعده
سازمان القاعده القاعده پس از 2001 دچار دگرگونيهاي چشم¬گيري شد. ساختار هرمي آن جاي خود را به ساختاري داد كه زيرمجموعهها در آن با استقلال عمل فعاليت ميكردند. اين تحول اگرچه تسلط مركز بر پيرامون را تقليل داد اما بر گستره و توالي عمليات القاعده در كشورهاي مختلف خاورميانه افزود. با اين حال توان عملياتي كلان القاعده در اثر اين دگرگوني تا حدود زيادي تحليل رفت. القاعده پس از بمبگذاريهاي لندن در 2005، تاكنون نتوانسته است عمليات موفقيت آميزي در كشورهاي غربي انجام دهد. افزون بر اين، گسترش دامنۀ منطقه اي فعاليت هاي القاعده به كشته و دستگير شدن بسياري از رهبران و كادرهاي اصلي آن انجاميد. با اين حال تمامي اين چالشها مانع تداوم فعاليت القاعده نشد. زيرمجموعه هاي آن در عراق، يمن، افغانستان، پاكستان، سومالي و ديگر كشورها و مناطق فعال باقي ماندند. تشكيلات القاعده تشكيلات القاعده در سال 1988 توسط اسامه بن لادن جهت مبارزه با "اتحاد جماهير شوروي" در افغانستان تأسيس شد. القاعده از سازمان "مكتب الخدمة" كه هدف آن مسلح كردن و آموزش مجاهدين اسلامي براي جنگ با شوروي بود گسترش و پيشرفت يافت. اين سازمان از حمايت و پشتيباني دولتهاي اسلامي به ويژه عربستان سعودي و پاكستان و همچنين ايالات متحده آمريكا برخوردار بود. در سال 2000 ايمن ظواهري سازمان "جهاد اسلامي مصر" را با سازمان القاعده ادغام كرد و به شخص دوم اين تشكيلات تبديل شد. خاستگاه اصلي القاعده را بايد "وهابيت" برشمرد كه خود ريشه در جنبش سلفي، مذهب حنبلي و پيروان اهل حديث دارد. رهبران، نظريه پردازان و بسياري از اعضاي القاعده يا وهابياند يا از پيروان مذاهب حنبلي و حنفي كه به وهابيت تمايل زيادي دارند. القاعده را جنبشي سلفي نيز دانستهاند، زيرا پيشوايان آن، يعني "احمد بن حنبل" و "ابن تيميه" از نخستين مدعيان سلفيگري بودهاند. اين تفكر با دريافت خاص خود از توحيد و تكيه بر استدلالهاي ظاهرگرايانه بسياري از مسلمانان را كافر ميداند و نوك اين ويژگي تكفيري خود را به طور خاص متوجه شيعيان كرده است. ايدئولوژي القاعده بر چهار ركن سلفيگري، راديكاليسم، شيعه ستيزي و غرب ستيزي استوار است. از آنجا كه دو ركن آخر بر آمده از ويژگي سلفيگري است، به اختصار ميتوان آن را ايدئولوژي "سلفي راديكال" ناميد. از نگاه آنان، دين يك نظام ساده حقوقي است كه از جانب خداوند براي رهايي بشر از عذاب دنيوي و اخروي نازل شده و تكاليفي را بر او واجب كرده است. به همين دليل بشر براي سعادت دنيا و آخرت بايد به عبادت و اطاعت خدا بپردازد. به رغم تداوم فعاليت، القاعده از نيمۀ دهۀ گذشته دچار چالشهاي بزرگي شد كه آيندۀ آن را در هالهاي از ابهام فرو برد. چهار چالش عمدۀ القاعده در اين سال ها به ترتيب اهميت عبارتند از: - تنزل جايگاه در جهان اسلام: در نظرسنجي هاي پس از يازده سپتامبر، القاعده از مقبوليت و محبوبيت قابل توجهي در كشورهاي اسلامي برخوردار بود. اين جنبش در ذهن بسياري از مسلمانان متشكل از جهادگراني بود كه پس از آزادسازيِ افغانستان از اشغال ملحدان، مبارزه با ظلم و ستم در ابعاد داخلي (در برابر رژيمهاي فاسد منطقه) و خارجي (در برابر امريكا و غرب) و دفاع از منافع جهان اسلام را سرلوحۀ فعاليت هاي خود قرار دادهاند. اين نوع نگاه در ابتدا با توجه به گفتمان ظلمستيز و جهادگرايانۀ القاعده چندان غيرمنتظره نمينمود. اما با روشن شدن پيامدهاي عملكرد القاعده بر جهان اسلام، به ويژه اشغال افغانستان و عراق و نيز گسترش فعاليتهايي كه بيش از هر چيز جان و مال مسلمانان و بيگناهان را هدف ميگرفت، طرفداري از گفتمان القاعده به تدريج رو به كاهش نهاد. به طور مشخص از سالهاي 2005 و 2006 محبوبيت القاعده و پشتيباني از آن در ميان مسلمانان رو به تنزل نهاد، به نحوي كه در 2010 طرفداري از القاعده نسبت به 2001 به نيم كاهش يافت. تنزل هواداري از القاعده به معناي كاهش حمايت پرسنلي و مالي به ويژه از زيرمجموعههاي اين سازمان ميباشد. پيامدهاي اين واقعيت را در عراق، يمن و مغرب شاهد بوديم؛ - بهار عربي: دومين چالش، خيزشهاي فراگير و مردميِ 2011 در خاورميانه ميباشد. اين تحركات در سه جهت براي القاعده پيامدهاي منفي در بر داشت: نخست آنكه تبليغات عليه رژيمهاي حاكم كه پيشتر يكي از ابزارهاي اساسي القاعده براي جلب حمايت و توجيه عملكردش نزد مسلمانان بود، با توجه به حضور گستردۀ مردم در اعتراضات ضدرژيم، كارآيي خود را در جذب نيروهاي جوان و پشتيباني مالي از القاعده در ميان شهروندان عرب از دست داد. دوم آنكه تقريباً تمامي نيروهاي فعال در زندگي سياسيِ منطقه – به جز القاعده – در اين تحولات حضور داشتند. تصويري كه دوري القاعده از جوامع عربي را به خوبي به نمايش گذاشت. سوم آنكه، مردمي بودن تحولات و حاشيهاي بودن نقش آمريكا و در واقع غافلگيريِ اين كشور از سرعت و گسترۀ تحولات و نيز تضاد آمريكا با برخي از رژيمهاي عرب، امكان بهرهگيري تبليغاتي القاعده از حضور امريكا را از بين برد؛ - حذف رهبر كاريزماتيك: مرگ بن لادن بزرگترين چالش القاعده در طول سالهاي فعاليت آن بود. جنبشهاي اسلامگرا اغلب بر محور شخصيتي كاريزماتيك و نيرومند به فعاليت ميپردازند. نگاهي به جنبشهاي اسلامگراي قرن بيستم در خاورميانۀ عربي نشان ميدهد كه حذف رهبريِ كاريزماتيك از صحنه، اغلب به معناي زمينگير شدن و آغاز زوال چنين جنبشهايي بوده است. افزون بر اين، شخصيت جذاب و محبوبيت بن لادن در ميان اعضاي القاعده و توان سخنوريِ وي نقشي اساسي در تحكيم وحدت سازمانيِ القاعده داشته است. مرگ بن لادن علاوه بر حذف چهرۀ كاريزماتيك و وحدتبخشِ القاعده، اين جنبش را با چالش جانشيني روبه رو كرد؛ - بحران جانشيني: هشت هفته پس از مرگ بن لادن اعلام شد كه أيمن الظواهري به جانشيني وي انتخاب شده است. اين فاصلۀ زماني به خوبي گوياي اختلافات دروني القاعده بر سر انتخاب جانشين است. حتي اگر اين تأخير را، بنا بر تحليلي، ناشي از دشواري برگزاري سريع نشست اعضاي عاليرتبۀ القاعده براي انتخاب رهبر بدانيم، عدم بيعت زودهنگام زيرمجموعه هاي القاعده اين تحليل را زير سوال برد. تأخير در بيعت ساير زيرمجموعه هاي القاعده، نشان از تأثير چالش جانشيني بن لادن بر وحدت سازماني القاعده مي باشد. افزون بر فقدان اجماع بر سر الظواهري، وي چهرهاي كاريزماتيك به حساب نميآيد و از شخصيت و قدرت سخنوري بن لادن و اثرگذاري وي در رهبران و كادرهاي القاعده برخوردار نيست. از ديد برخي وي بيشتر براي مديريت يك اداره يا شركت مناسب است تا رهبري يك جنبش جهاني. مجموعۀ چهار چالش فوق، القاعده را در بستر اصلي و در حال دگرگوني فعاليتش، خاورميانه، به حاشيه رانده است. مرگ بن لادن بزرگترين ضربهاي بود كه به القاعده وارد شد. اگرچه الظواهري به عنوان ايدئولوگ القاعده معروف است اما وي به وضوح از صفات لازم براي رهبري جنبشي گسترده همچون القاعده برخوردار نيست. وضعيت فعلي القاعده در حالي كه كمتر از سه سال از كشته شدن اسامه بن لادن، بنيان گذار القاعده نگذشته است كه طيف هاي جوانتر و نوظهور القاعده پاگرفته و اقدامات انتحاري را در برخي از كشورهاي منطقه انجام مي دهند. اين در حالي مي باشد كه در سال هاي گذشته، القاعده به لحاظ سازماني و ايدئولوژي در مسير تنزل و عقب نشيني بود. روند ظهور مجدد اين سازمان تروريستي در برخي از كشورهاي منطقه را مي توان به شرايط بحراني و بعضاً هرج و مرج داخلي اين كشورها بي ارتباط ندانست. چرا كه خلأ ايدئولوژي در جهان عرب به واسطه شكست حكومتهاي اصلاح طلب، بازار سازمان القاعده و ايدئولوژي القاعده گرايي را در جهان عرب رونق بخشيده است. به بيان ديگر، بسياري از مخالفان انقلاب هاي عربي، كه خواهان حفظ ديكتاتورهاي سابق در قدرت بودند و يا خواهان قدرتيابي ديكتاتورهاي ديگر و بعضاً بازگشت آنها بودند، نسل جديدي از القاعده نوين را پايه گذاري كردهاند. سازماني كه بسياري از اعضاي قديمي و كليدي آن در سالهاي گذشته كشته شدند، با گفتمان جديد و با هدف تغيير در جهان اسلام، تنها از طريق جهاد خشونتآميز و تروريسم، سعي در پياده نمودن پارادايم خود دارند. در اين بين جماعت اخوان المسلمين به عنوان دشمن محوري القاعده، كه چند سالي در مسير تسلط بر سياستهاي جهان عرب، تغييراتي را به وجود آورد، نقش مهمي در تقويت اين گروه نوين بازي كرد. هر چند كه اخوان در ادامه حركت خود، دچار چالش هاي جدي شده است، اما توانست اثبات كند كه تغيير واقعي در جهان عرب بدون تروريسم و اقدامات خشن هم امكان دارد. بر همين اساس، بسياري از تحليلگران، ظهور نسل جديد از گروه القاعده را پيش بيني كردند. نكته قابل تأمل اينكه، نوظهوران و وابستگان به القاعده نوين خيز بلندي از دمشق تا بغداد و بيروت برداشته اند و در سال گذشته خشونت و افراطيگرايي هاي فراواني را انجام داده اند. القاعده اي كه در عراق صحبت از شكست و محو جدي آن بود، مجدداً احيا شده و اقداماتي مرگبارتر از گذشته انجام ميدهد. امروز گروه دولت اسلامي عراق و شام، داعش بار ديگر براي به دست گرفتن مناطق غربي عراق در حال جنگيدن است. حتي اين گروه با ائتلاف با جبهه النصره در سوريه شكوفاتر شده است و به همراه يكديگر براي نابودي منطقه تلاش مي كنند. بر همين اساس، خشونت فرقه اي بين شيعه و سني چندين برابر شده است. بسياري از جهاديهايي كه از اروپا روانه سوريه شدهاند در آتش القاعده نوين در حال سوختن مي باشند. تلاش گردانهاي تروريستي چون (گردانهاي عبدا… عزام) براي كشاندن جنگ فرقهاي از سوريه به لبنان و عراق است. حتي حمله به سفارت ايران در بيروت و ساير اقدامات انتحاري چون بمب گذاري را در مناطق شيعه نشين در دستوركار خود دارند
گروه داعش
دولت اسلامي عراق و شام يا داعش به عنوان گروهي منشعب از القاعده محسوب مي شود كه از منظر گرايشات عقيدتي و فكري و همچنين جنبه رفتاري رويكرد يكساني با القاعده دارد. با اين حال رفتارهاي اين گروه تروريستي در طول يك دهه گذشته و به خصوص چند سال اخير نشانگر راديكال تر و خشن تر بودن اين گروه در مقايسه با القاعده است و داعش با توجه به جدايي از القاعده و پيدايش اختلافاتي بين آن دو به عنوان مخوفترين و قدرتمندترين گروه تروريستي در عرصه خاورميانه ظهور كرده است. هر چند كه داعش در شكل كنوني آن محصول بحران سوريه و گسترش اختلافات و منازعات منطقه اي بعد از 2011 است، اما ريشه ها و روند قدرت گرفتن آن به دوره پس از صدام در عراق يعني از سال 2003 به بعد مربوط است. حمله آمريكا به عراق در سال 2003 فرصت و فضاي مناسبي را براي حضور و نقش آفريني گروههاي مسلح و تروريستي مختلف از جمله گروههاي مرتبط با القاعده در اين كشور بوجود آورد. بر اين اساس گروههاي مسلح مختلفي به خصوص در سالهاي پس از 2004 در عراق ظهور كرد كه با جذب نيرو و منابع مالي در تلاش بودند كه با نيروهاي نظامي آمريكايي و همچنين نيروهاي عراقي مقابله كنند. يكي از مهمترين اين گروهها جماعه التوحيد و الجهاد بود كه به رهبري ابومصعب زرقاوي در سال 2004 تشكيل شد. پس از آنكه زرقاوي بيعت خود با اسامه بن لادن رهبر القاعده را اعلام كرد به تنظيم القاعده في بلاد الرافدين تبديل شد و همچنين به اين گروه القاعده عراق نيز اطلاق مي شد. زرقاوي بعد از آزادي از زندان در اردن در سال 1999 رهبري بخشي از داوطلبان جهادي در افغانستان را برعهده داشت، اما در سال 2001 از اين كشور به شمال عراق فرار كرد و در آنجا به گروه انصارالاسلام پيوست و سپس با ايجاد القاعده عراق، وفاداري خود به رهبري شبكه جهاني القاعده را بيان داشت. القاعده عراق به تدريج به اصلي ترين گروه تروريستي در عراق تبديل شد و بيشترين انفجارها و اقدامات تروريستي از سوي اين گروه صورت گرفت. از جمله مهمترين اقدامات القاعده عراق كه در پي ايجاد فتنه مذهبي و جنگ داخلي در عراق بود، انفجار حرم شريف امامين عسگرين در سامرا در سال 2006 بود. اين تشكل عمليات تروريستي خود را به اندازه اي افزايش داد كه به يكي از قوي ترين گروههاي مسلح در صحنه عراق تبديل شد و شروع به گسترش نفوذ خود در مناطق گسترده اي از عراق كرد تا اينكه در سال 2006، زرقاوي علنا در يك نوار ويدئويي تشكيل آنچه را " شوراي مجاهدين" خواند به سركردگي عبدالله رشيد البغدادي اعلام كرد. پس از كشته شدن زرقاوي توسط نيروهاي آمريكايي در سال 2006، ابوحمزه المهاجر به سركردگي اين گروه تعيين شد و در پايان همان سال دولت اسلامي عراق به سركردگي ابوعمر البغدادي تشكيل شد. دولت اسلامي عراق به عنوان گروهي تروريستي و شاخه القاعده در عراق در شكل جديد خود تحت رهبري ابوعمر البغدادي تلاشهاي خود براي ايجاد ناامني در عراق را ادامه داد، با اين حال اين گروه از سال 2008 با افول و كاهش قدرت و تاثيرگذاري در عراق مواجه شد. شكل گيري نيروهاي الصحوه يا بيداري از ميان عشاير سني عراق براي مقابله با القاعده عراق و اقدامات نظامي و امنيتي در مقابل آن باعث تضعيف جدي اين گروه شد. در 19 آوريل 2010، نظاميان آمريكايي و عراقي طي يك عمليات نظامي در منطقه الثرثار، منزلي را هدف قرار دادند كه ابوعمر البغدادي و ابوحمزه المهاجر در آن حضور داشتند و پس از درگيريهاي شديد ميان دو طرف، اين منزل هدف حملات هوايي قرار گرفت و در نتيجه آن دو سركرده تروريستها به هلاكت رسيدند. يك هفته بعد، اين گروه تروريستي در بيانيه اي هلاكت البغدادي و المهاجر را رسما اعلام كرد و پس از حدود ده روز، مجلس شوراي دولت اسلامي عراق تشكيل جلسه داد و ابوبكر البغدادي را به عنوان جانشين ابوعمر البغدادي انتخاب كرد. هر چند در اين دوره دولت اسلامي عراق در مرحله ضعف بود، اما بحران سوريه فرصتهاي نويني را براي اين گروه ايجاد كرد و البغدادي با بهره گيري از آن توانست به جايگاه و نقش آفريني عمده اي در معادلات عراق و سوريه بپردازد. بحران سوريه از چند منظر باعث ايجاد فرصت براي گروه تروريستي دولت اسلامي عراق شد. اول اينكه سوريه با توجه به مجاورت جغرافيايي و پيوستگي سرزميني با عراق فضاي عملياتي مناسبي را براي افزايش قدرت و نقش آفريني اين گروه بوجود آورد. دوم اينكه گسترش بحران و رقابتهاي منطقه اي و افزايش تنشهاي مذهبي و فضاي افراط گرايانه در منطقه منابع انساني و مالي گسترده اي را براي گروه دولت اسلامي عراق فراهم ساخت. با توجه به شرايط جديد سوريه ابوبكر بغدادي يكي از معاونان خود به نام ابومحمد الجولاني را به سوريه فرستاد كه منجر به شكل گيري گروه جبهه النصره در سوريه در 2011 شد. جبهه النصره تا سال 2013 به عنوان گروهي وابسته به القاعده در سوريه معروف بود و توانست با جذب نيرو و منابع مالي به يكي از بازيگران مهم معارض در اين كشور تبديل شود. در حالي كه گزارشهاي اطلاعاتي از رابطه فكري و تشكيلاتي اين گروه با شاخه دولت عراق اسلامي پرده برداشت، در نهم آوريل 2013، ابوبكر البغدادي در يك پيام صوتي اعلام كرد كه جبهه النصره امتداد دولت اسلامي عراق است و تشكيل آنچه دولت اسلامي عراق و شام خواند با ادغام جبهه النصره و دولت اسلامي عراق اعلام كرد. اما طولي نكشيد كه يك نوار صوتي منتسب به ابومحمد الجولاني پخش شد كه در اين نوار از رابطه خود با دولت اسلامي عراق سخن گفت، اما وي ايده ادغام با اين گروه را نپذيرفت و بيعت خود را با شبكه القاعده تحت رهبري ايمن الظواهري اعلام كرد. بر اين اساس به رغم تاكيد ايمن الظواهري بر انحلال داعش و فعاليت جداگانه دولت اسلامي در عراق و جبهه النصره در سوريه، البغدادي بر ادامه حيات داعش تاكيد كرد. بر اين اساس بود كه اختلافات مهمي بين البغدادي و ايمن الظواهري و درگيريهاي بين جبهه النصره و داعش رخ داد. با اين حال داعش توانست به نقش آفريني گسترده تري در سوريه بپردازد و جايگاه خود را در اين كشور با تصرف برخي مناطق تثبيت كند. داعش پس از تقويت خود در سوريه بتدريج حضور و نقش آفريني خود در عراق را نيز گسترش داد. داعشيها كه در طول سال 2013 حضور پراكنده اي در عراق داشتند، از ابتداي 2014 نقش خود در اين كشور را بسيار توسعه دادند. بر اين اساس بود كه آنها توانستند بر مناطق گسترده اي از عراق در استان الانبار مسلط شوند و شهرهاي مهم رمادي و فلوجه را به تصرف خود درآورند. هر چند نيروهاي عراقي توانستند مناطق مهمي از جمله رمادي را از كنترل داعش خارج سازند، اما شهرهايي مانند فلوجه همچنان در دست داعش باقي ماند. در حالي كه ارتش عراق در حال تشديد اقدامات اطلاعاتي و نظامي خود براي خارج ساختن داعش از فلوجه بود، مرحله جديدي از عمليات نظامي و پيشرويهاي اين گروه در استانهاي صلاح الدين، نينوا، ديالي و كركوك آغاز شد. داعش بعد از ناكامي در تصرف سامرا به موصل حمله كرد و توانست بر اين شهر مسلط شود. سپس پيشرويهاي داعش به سوي ساير مناطق عراق ادامه يافت و از جمله باعث تسلط بر تكريت شد. در حال حاضر داعش بر مناطق قابل توجهي از سوريه به خصوص قسمتهاي شرقي مانند الرقه و همچنين بخشهاي مهمي از مركز و غرب عراق مسلط است. در چنين شرايطي كه با گسترش توان مالي و انساني داعش و همكاري برخي گروههاي محلي با آن همراه است، تهديدات مختلف ناشي از آن در منطقه در حال گسترش است.
